Wetenschap toont aan: hulphonden helpen mensen met PTSS, nu de vergoeding nog

“Wij betalen de opleiding voor deze buddyhonden nu uit eigen zak”, zegt Eric Brouwer, algemeen directeur bij Hulphond Nederland. “We zijn totaal afhankelijk van donaties en kunnen daardoor maar een beperkt aantal mensen helpen.” Wekelijks krijgt de stichting aanvragen van mensen die in aanmerking komen voor een hond, maar ze kan er slechts 15 per jaar opleiden. KNGF Geleidehonden kampt met dezelfde problemen.

43.000 euro

Zo’n hond is niet goedkoop, door de intensieve training en begeleiding die erbij komen kijken. De kosten zijn 43.000 euro, gerekend van geboorte van de hond totdat deze 10 jaar is, dan gaan hulphonden met pensioen.

Zorgverzekeraars vergoeden dit voor mensen met PTSS nog niet, omdat dit type hulphond relatief ‘nieuw’ is. “Blindengeleidehonden bestaan al 85 jaar en daar snapt iedereen het nut van”, zegt Brouwer. “De buddyhond voor mensen met PTSS is er pas sinds een jaar of 12.” Eerst moet er meer bewijs komen voor het nut van de honden, is het idee.

Dat wetenschappelijke bewijs ligt er nu. Samen met de Politieacademie deed de Radboud Universiteit onderzoek naar de meerwaarde van een zogeheten buddyhond bij mensen met PTSS. “Door een buddyhond normaliseert het leven van iemand met PTSS aanmerkelijk”, vertelt een van de onderzoekers Annika Smit.

In het onderzoek werden drie groepen met elkaar vergeleken: mensen met PTSS en een buddyhond, mensen met PTSS en een gezinshond (een normale hond) en mensen zonder PTSS en een gezinshond. Tijdens testen registreerden de onderzoekers bij iedereen de hersenactiviteit. De hersenwaarden van iemand met PTSS schoven meer op naar de waarden van mensen zonder PTSS als zij een hulphond bij zich hadden. Een gezinshond gaf niet hetzelfde effect.

Helpen bij nachtmerries

“Een buddyhond wekt iemand bijvoorbeeld bij nachtmerries”, vertelt Smit. “Daarnaast kan de buddyhond letterlijk contact blokkeren in situaties waar de spanning oploopt. Gewoon, door tussen de baas en de gesprekspartner te gaan staan.”

Ook de universiteit Utrecht kwam afgelopen week met wetenschappelijke resultaten over dit thema. Wetenschappers onderzochten onder andere de stresslevels bij veteranen op basis van het stresshormoon cortisol. “Resultaten tonen aan dat veteranen dankzij hun hulphond beter kunnen omgaan met hun PTSS symptomen”, schrijft de Universiteit.

“De fysiologische kenmerken van PTSS (zoals het stresshormoon cortisol) veranderden niet. Toch voelden de veteranen zich significant beter. Ze hadden minder nachtmerries, sliepen beter en hadden minder klinische symptomen.”

Ronald Stevens was één van de veteranen die aan het onderzoek meewerkte. Sinds twee jaar heeft hij hulphond Preston. Hij hoefde de onderzoeksresultaten niet af te wachten om te weten dat Preston een positief effect heeft op zijn leven. “Ik ben door mijn hond weer de vader die ik voor mijn kinderen wil zijn”, zegt hij.

In 2017 deed Ronald zijn laatste missie voor Defensie in Afghanistan. Door de traumatische dingen die hij er meemaakte en collega’s die hij verloor liep hij PTSS op. “Alles was gevaar en ik had veel last van slapeloosheid, een kort lontje, herbelevingen”, zegt hij.

Ander mens

Door Preston is hij ‘totaal veranderd in positieve zin’. “Mensen merken het ook aan me. Ik heb echt zulke grote sprongen gemaakt de afgelopen twee jaar. Ik durf nu weer over het strand te lopen en door het bos, op pad met de kinderen. Dat durfde ik allemaal niet omdat ik bang was om in een herbeleving te schieten.”

Als Ronald nu slecht in zijn vel zit, voelt de hond dat aan en komt hij troosten of trekt hij Ronald uit zijn ‘super focus’ zoals hij het zelf noemt. Een voorbeeld: “Als ik op straat loop en ik zie een oneffen wegdek, dan schiet ik meteen in een focus, om te kijken of er dreiging is in de grond zoals bermbommen, totaal irrelevant natuurlijk in Nederland. Preston voelt het aan wanneer ik in zo’n focus schiet en dan leidt hij me af. Dan trekt ‘ie even aan de riem, of trekt hij op een andere manier de aandacht, waardoor hij me letterlijk uit die focus trekt.”

‘Dochter kan weer kind zijn’

Ook de rest van het gezin wordt ontzorgd door de hond. “Mijn dochter van 9 ging altijd bij me zitten als ik te veel in mijn hoofd zat. Die voelde dan aan dat het slecht met me ging en wilde dan helpen. Nu doet Preston dat en kan zij gewoon weer mijn dochter zijn en ik weer papa voor haar.”

Ronald zet zich ook in voor Stichting Hulphond om donateurs te werven. Hij hoopt dat er snel verandering komt in de vergoeding van de hulphonden, zodat meer mensen er gebruik van kunnen maken.

Voor wie dat al op korte termijn verandert, zijn mensen die bij de politie werken of gewerkt hebben. Het onderzoek van de Politieacademie en de Radboud Universiteit was namelijk een proef, die nu wordt omgezet in nieuw beleid. Dat houdt in dat de buddyhond vanaf nu een officieel hulpmiddel is voor getraumatiseerde (oud-)werknemers en ook vergoed wordt.

KNGF Geleidehonden leverde tijdens het onderzoek als enige honden aan de politie, ‘maar we gaan uitbreiden met andere partijen’, laat onderzoeksleider Bas Smets namens de politie weten.

Zorgverzekeraars

Voor de overige partijen aan wie KNGF Geleidehonden levert, is voorlopig dus nog geen vergoeding. Hetzelfde geldt voor Stichting Hulphond. Zorgverzekeraars Nederland wil op dit moment ook nog niet zeggen of er veranderingen in de vergoedingen vanuit zorgverzekeraars gaan komen.

“We willen de uitkomsten bespreken met het Zorginstituut Nederland, dat de aanspraak op vergoedingen uit de Zorgverzekeringswet bepaalt”, laat een woordvoerder aan RTL Nieuws weten.

Vergelijkbare artikelen

Meest populair