Biden waarschuwt voor armageddon: ‘Zo’n kernwapen inzetten, is domst mogelijke’

0
19

Biden sprak gisteren tijdens een evenement in New York over een ‘naderend armageddon’. Dat is misschien ook wel waar je aan denkt als we het over kernwapens hebben: enorme paddenstoelwolken en grootschalige vernietiging. “Dat is het beeld dat mensen hebben met Hiroshima en Nagasaki op het netvlies”, zegt Niels van Willigen, universitair hoofddocent internationale betrekkingen aan de universiteit Leiden.

Maar de experts zijn vooral bang voor de inzet van ‘een klein kernwapen’. Rusland heeft naar schatting 6000 kernwapens. Van dat scenario zijn we gelukkig nog wel even verwijderd. “Het wordt pas echt gevaarlijk als je ziet dat concrete voorbereidingen voor een aanval beginnen, dan moet je je echt zorgen maken. Voor zover bekend, is dat nu nog niet zo.” Toch begrijpt Van Willigen de verwijzingen naar de Cubacrisis wel. “De spanningen lopen voor het eerst in al die jaren op.”

Poetin intomen

Volgens correspondent Erik Mouthaan zijn de harde woorden van Biden bedoeld om Poetin in te tomen. “Het is een herinnering aan de Russische leider dat de VS een veel krachtiger leger heeft en niet zal toestaan dat kernwapens worden ingezet in de oorlog in Oekraïne”, vertelt Mouthaan. “Als-ie dat doet, kan de VS keihard terugslaan.”

Cubacrisis, hoe zat het ook alweer?

De Cubacrisis vond plaats in oktober 1962. De Verenigde Staten ontdekten dat er in Cuba kernraketten van de Sovjet-Unie werden geplaatst. President Kennedy kondigde daarop een blokkade aan rond het eiland, zodat er geen nieuwe raketten naartoe konden worden gebracht. Toch bleven de schepen uit de Sovjet-Unie komen.

De spanning liep hoog op en het kwam bijna tot een conrontatie tussen de Verenigde Staten en de Sovjet-Unie. Presidenten Kennedy en Chroesjtsjov kwamen uiteindelijk toch tot een akkoord. De raketinstallaties op Cuba werden ontmanteld en de VS beloofde de Cubaanse soevereiniteit te respecteren.

Maar ondertussen dreigt Poetin dus wel met die wapens. Wat heeft de Russische leider allemaal tot zijn beschikking? Van Willigen legt uit dat de nucleaire wapens van het land te verdelen zijn in drie systemen. “Je hebt kernwapens die bestaan uit kernkoppen die op ballistische raketten worden geschroefd. Daarmee kun je een aanval uitvoeren aan de andere kant van de wereld”, vertelt de universitair hoofddocent. Zo’n raket kan wel 5 of 10 kernkoppen dragen die afzonderlijk kunnen worden afgeschoten.

“Je hebt ook vliegtuigen met kernbommen. En onderzeeërs die raketten bij zich hebben. Die kunnen overal ter wereld ongezien rondvaren en op elke denkbare plek een aanval uitvoeren.” Het zijn systemen die zowel Rusland als de Verenigde Staten tot hun beschikking hebben.

En in het Russische arsenaal zitten dus veel kleinere kernwapens, ook wel tactische kernwapens genoemd. “Dat is een belangrijk kenmerk van het Russische arsenaal. Ze hebben er meer dan de Amerikanen. Vermoedelijk is de achterstand best groot.”

Zo zijn er ooit kernwapens ontworpen die als landmijn fungeren, of als granaten die je moet afschieten. “Dat zijn wapens van 1 tot enkele kilotonnen TNT of minder. Ter vergelijking: de grote kernwapens hebben de explosieve kracht van enkele megatonnen TNT.” Al zijn die kleinere wapens niet te onderschatten: “Je krijgt nog steeds een grote ontploffing en last van straling en hitte.”

Tactische wapens

Deskundigen verwachten dus dat als Poetin nucleaire wapens inzet, het zo’n tactische variant zal zijn. Ondanks dat er wel grotere wapens in huis zijn. Defensiedeskundige Patrick Bolder zegt daarover: “Ze hebben raketten met een bereik van 500 tot 1000 kilometer. In april hebben ze onder veel bombarie de Satan 2 laten zien, een zwaardere intercontinentale raket. Daarmee kun je naar Amerika. En dat maakt het tegelijkertijd onwaarschijnlijk, want dat is het stomste wat je kunt doen.”

Een reëlere optie is volgens Bolder een raket die in de atmosfeer tot ontploffing gebracht wordt. “De zogenoemde neutronenbom. Die veroorzaakt vooral straling op het slagveld”, vertelt hij. “Er is wel een schokgolf, maar geen nucleaire fall-out waarbij een gebied decennialang niet toegankelijk is. Dat is iets wat Poetin niet wil, helemaal niet met gebieden die ze net geannexeerd hebben.”

Daarnaast is het volgens Bolder ook maar de vraag of Rusland wel precisiewapens heeft om bijvoorbeeld een colonne tanks uit te schakelen: “En hoe precies die zijn. Ze hebben al veel gebruikt en we zien ook wel dat ze niet zo precies zijn.”

Een dreigende Poetin, een waarschuwende Biden, hoeveel zorgen moeten we ons nou maken over de situatie? “Het is wel degelijk een gevaarlijke situatie, daarom is Biden voorzichtig met wapenleveranties van langeafstandswapens. Daarmee kan Rusland zelf aangevallen worden op haar eigen grondgebied,” zegt Bolder.

Nucleaire afgrond

Biden doet er daarmee alles aan om het conflict beperkt te houden tot het grondgebied van Oekraïne. “Om de NAVO en het westen er niet nog meer bij te betrekken en zo langs de nucleaire afgrond te blijven balanceren”, vervolgt Bolder.

Van Willigen vult aan: “Als de Russen een tactisch kernwapen gebruiken, is het een demonstratie van macht. Dat hoeft in hun gedachten niet tot een grootschalige kernoorlog te leiden, maar dat kun je nooit zeker weten.”

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Vul alstublieft uw commentaar in!
Vul hier uw naam in