Een kenner van de politieke historie die oproept Baudet te onderzoeken

0
72

Een week of zes voordat Thierry Baudet werd gekozen tot Kamerlid, het was in de tijd dat Jort Kelder meebetaalde aan de campagnefilmpjes van FVD, nam het propagandakanaal Russia Today (nu RT) een interview met hem af.

Baudet appte er 2 februari 2017 zijn toenmalige medebestuurder Henk Otten over. „Ik krijg daar 150 euro voor.”

Dit zie je niet vaak: een nog-niet-gekozen politicus die in campagnetijd aandacht in een buitenlands medium krijgt, en nog betaald wordt ook. Hij appte: „Zal ik het rekeningnummer van de stichting geven.”

Otten: „Niet accepteren.”

„We hebben geld nodig”, schreef Baudet.

„We moeten absoluut geen geld van de Russen aannemen. Zou überhaupt wegblijven bij dat RT.”

In de veiligheidsdiensten waren destijds al zorgen dat „statelijke actoren” zoals Rusland onder „toenemende spionagedreiging” hun „intrede” in de landspolitiek zouden maken. Ik citeerde januari 2017 in deze rubriek een vertrouwelijk NCTV-document daarover. Ongewis bleef op wie de NCTV doelde, maar na de Russische invasie in Oekraïne, donderdagmorgen, rezen opnieuw vragen over de connecties van Thierry Baudet en zijn partij.

De FVD-leider toonde begrip voor de aanval, nadat hij de laatste weken Poetin bewierookte („prachtige vent”) en het conflict verklaarde uit „NAVO-agressie” en „absurde oorlogszucht” van de EU en het World Economic Forum, twee organisaties zonder militaire middelen.

Zo gebeurde het dat de bedaarde parlementair historicus Bert van den Braak, hoogleraar in Maastricht, zich afvroeg waarom het presidium van de Kamer geen onderzoek instelt „naar de Russische connectie van Baudet en FVD”. Hij suggereerde het al toen Zembla in 2020 onthullingen over Baudets pro-Russische netwerk bracht. „De noodzaak lijkt mij nu nog klemmender.”

Vandaar dat ik dacht: laat ik eens terugzoeken wat we precies weten van de Russische contacten van Baudet en andere politici de laatste tien jaar. Het bracht een helder patroon in beeld.

Juni 2014 had je een relletje in de PVV. Volgens De Telegraaf was partijleider Geert Wilders boos op PVV-Kamerlid Raymond de Roon. Na de annexatie van de Krim laakte hij in de Kamer „de interventiedoctrine” van Poetin en wilde Europese wapenverkopen aan het Kremlin opschorten.

Wilders mailde: „Dit is echt veel te kritisch over Rusland. (-) Waarom weet ik hier niks van??”

PVV’ers fluisterden dat hun partijleider bondgenoot Marine Le Pen niet wilde ontrieven. In Parijs had je een pro-Russisch instituut, IDC, en de directeur sinds 2008, de Britse conservatief John Laughland, beaamde destijds dat Le Pens relatie met het Kremlin „zeer vriendelijk” was. De pro-Europese protesten in de Maidan-opstand, eerder dat jaar in Kiev, noemde hij, net als het Kremlin, het product van westerse propaganda.

Laughland, veelvuldig te gast op het Kremlingezinde Russia Today, en nu bij RT, was toen ook al een bekende van Baudet: hij hielp de jonge Nederlander bij zijn proefschrift en in Baudets Aanval op de Natiestaat (2012) citeerde hij Laughland veelvuldig instemmend.

Laughlands redeneringen waren vaak een omkering van westerse logica: hij zag de problemen van Oost-Europese heersers als Loekasjenko (Wit-Rusland) of Milosevic (Servië) niet als een gevolg van hun dictatoriale trekken, maar van westers expansionisme via de EU of de NAVO. Het format waarmee Baudet deze week het Oekraïne-conflict beoordeelde.

En het referendum over het EU-associatieverdrag met Oekraïne paste perfect in deze kritiek. Baudet haakte er in 2015 met FVD „bijna smekend” bij aan, schreef GeenStijl later, nadat het shockblog het met het Burgercomité EU initieerde. Zo gebeurde het dat Baudet september 2015 de Russische kritiek op het verdrag verwoordde in NRC („geeft zicht op toekomstig EU-lidmaatschap”).

Vanaf najaar 2015 volgden Baudets interacties met de Rus Vladimir Kornilov, later onthuld door Zembla. Baudet noemde hem in een FVD-appgroep „een Rus die werkt voor Poetin”. In een interview voor een Oekraïense website vertelde hij Kornilov wat het Kremlin wilde horen: het referendum moest leiden, zei Baudet, tot „ontmanteling van de EU”. Toen geldnood dreigde appte hij Otten: „Misschien wil Kornilov wel extra betalen.”

Na zijn verkiezing tot Kamerlid in 2017, waarin hij zijn referendumbekendheid uitspeelde, schoot Baudet Laughland te hulp. De Brit vertrok in 2018 bij het pro-Kremlin instituut in Parijs, en Baudet opperde hem binnen FVD als kandidaat voor het Europees parlement. Henk Otten voorkwam het.

Intussen keerde ook Wilders zich tegen „de hysterische russofobie”: hij maakte in EW een vriendschapsbezoek aan Rusland in 2018 bekend. Later dat jaar doorbraken PVV en FVD de unanimiteit in de Kamer over de schadevorderingsprocedure die Nederland tegen Rusland inzake MH17 begon, waarbij ze aantoonbaar drogredenen hanteerden.

In 2019, na Ottens vertrek, haalde Baudet Laughland alsnog bij FVD binnen: hij werd medewerker van de Europese fractie. Later promoveerde hij Laughland bovendien tot „partijideoloog” van FVD. Maar in de Europese FVD-fractie ontstonden spanningen: Laughland vinkte op de stemmingslijsten steeds pro-Poetin en pro-Servië moties aan, en delegatieleider Derk Jan Eppink nam hem dit werk daarom uit handen. Later in 2020 stapte de fractie integraal over naar JA21, waarvoor Eppink nu Kamerlid is.

Maart 2020, corona was al in Nederland, mocht Laughland op FVD-verzoek in de Kamer ook spreken op een hoorzitting over gerechtelijke inmenging in de politiek, waarbij Laughland zich richtte op het Europees Hof van Justitie, alwéér een populaire Russische invalshoek. Inmiddels schrijft Laughland, naast zijn optredens bij RT, voor de internationale website van FVD.

Deze week werd Baudet met de dag onbesuisder. De Kamer zou „een belachelijk instituut” zijn en hij schold Wopke Hoekstra uit toen de minister van Buitenlandse Zaken Poetin bekritiseerde: „Donder toch op, sukkel.” En niet te vergeten presenteerde hij opnieuw een populair Russisch thema: de vraag of het Nederlandse „NAVO-lidmaatschap nog wel van deze tijd” is.

Als je alles overzag was het een formidabele beïnvloedingsoperatie geweest: in geen decennia klonk het Russische belang zo helder door in de Nederlandse publieke opinie. Neem de Russische inval in Hongarije in 1956 en de aanvallen op het CPN-hoofdkwartier daarna: van vergelijkbare taferelen bij FVD was deze week geen sprake.

Theoretisch kon je zeggen: Baudet laat zich niet door belangen maar door zijn onafhankelijkheid leiden. Maar zijn pro-Russische posities leveren nogal grote inconsistenties op. Wie steunt hij – de autocraat of de democraat? Wiens belangen behartigt hij in de Kamer – de Nederlandse of Russische? Waarom zou hij als anti-migratiepoliticus Poetin prijzen nu de president honderdduizenden vluchtelingen Europa injaagt? Etc.

En dan had je de gedragscode voor Kamerleden. Parlementair historicus Van den Braak noemde drie gedragingen die vragen oproepen. Een Kamerlid dat stelselmatig opkomt voor een niet-Nederlands belang „schendt mogelijk de gedragscode omdat hij niet zonder last stemt”. Een volksvertegenwoordiger die de Kamer als institutie aanvalt en een minister uitscheldt „tast mogelijk de waardigheid van het ambt aan”. Daar kwam woensdag ook bij dat nu.nl onthulde dat er een zaak tegen Baudet speelt wegens niet-gemelde neveninkomsten van 85.000 euro.

„Deze drie zaken”, zei Van den Braak, „zouden voor het presidium van de Kamer ruim voldoende moeten zijn een onderzoek te beginnen.”

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Vul alstublieft uw commentaar in!
Vul hier uw naam in